Vremenu njegova umetnost

Likovna vertikala Palanke (15)

0
428

Maurer je u braku stekao četvoro dece: kćer Helenu, rođenu 16. jula 1936., sina Oskara, rođenog 31. avgusta 1938., sina Petera-Jakoba rođenog 20. maja 1944. godine, svi su rođeni i kršteni u Bačkoj Palanci, samo najmlađa kći Amalija, rođena je u Minhenu, 20. januara 1949. godine.


Ljubav prema crtanju javila se u ranom Peterovom detinjstvu, a iako nije imao nikakvo slikarsko obrazovanje, osim talenta i upornosti, bio je već sa 18. godina poznat u Bačkopalanačkom srezu kao uspešan slikar-amater, dakle, pre odlaska u Brčko.

Jedan od dva stuba Maurerovog umetničkog stvaralaštva je zidno fresko slikarstvo i to, ne slučajno – Vizantijsko-balkanski stil, pod velikim uticajem Kijevske barokne škole u religiozno-istorijskom slikarstvu, prve polovine 20. veka.

Prisajedinjenjem Vojvodine Kraljevini Srba, Hrvata i Slovenaca, došlo je do ekspanzije u gradnji novih i obnove starih pravoslavnih verskih objekata na tim prostorima, što je imalo za posledicu angažovanje mnogobrojnih slikara tog umetničkog pravca.

Još pre nego što je diplomirao na Visokoj umetničkoj školi, Maurer je zajedno sa svojim profesorom Nikolajem Maljinskim, oslikao nekoliko zidnih životopisa i ikonostasa u pravoslavnim crkvama u selima Brčanske opštine.

Njegovo zidno slikarstvo odiše bogatim koloritom, uz naglašenu materijalizaciju odevnih predmeta (odeždi), na figurama svetaca i starozavetnim scenama.

Kada je oslikao pravoslavnu crkvu u Brezovom Polju kod Brčkog, vratio se u Bačku Palanku i odmah započeo zidnu dekoraciju Kristovog groba, u crkvi Sv. Elizabete u Novoj Palanci.

Tokom zime 1934/35. godine, uradio je po četrnaest štafelajnih slika – ulja na platnu, Križnog puta Isusa Krista, za katoličke crkve u Parabuću (Ratkovo) i Deronjama. Koliko je bio praktičan i racionalno trošio svoje vreme, slikar Peter Maurer je od proleća do jeseni radio ikonostase i zidno slikarstvo uglavnom po pravoslavnim crkvama, a zimi je slikao portrete i religiozne scene na platnu uljanim bojama, u svom ateljeu u Bačkoj Palanci.

Tako je ostalo zabeleženo da je Maurer redovno isporučivao ulja na platnu religioznog žanra, po narudžbi firme „Ivković“ iz Novog Sada, koja se bavila opremanjem pravoslavnih i katoličkih crkava širom Balkana i Srednje Evrope.

Kada se govori o štafelajnom slikarskom opusu Petera Maurera, treba naglasiti jedan kulturološki fenomen Bačke Palanke, koji bi i danas imao praktičnu primenu. Naime, tadašnji vlasnici privrednih firmi, osnivači udruženja, humanitarnih i sportskih društava, praktikovali su da naručuju umetničke slike, koje bi na simboličan način prezentovale njihovu osnovnu delatnost ili slale poruku koja manifestuje suštinu njihovog udruživanja. U takvom kulturnom miljeu, a iz navedenih pobuda, nastale su pored ostalih, dve najveće zidne slike (murala) u likovnom stvaralaštvu Bačke Palanke.

Kako je fudbal i tada bio „najvažnija sporedna stvar na svetu“, Fudbalski klub „Sloga“ čije sedište je bilo u hotelu „Kruna“, (danas Braće Ribnikara br. 8), je slavio 1938. godine tridesetogodišnjicu osnivanja, a igralište sa tribinama, nalazilo se preko pruge, neposredno ispred železničke stanice Nova Palanka.

Za ljubitelje istorije fudbalske igre, evo i prve postave F.K. „Sloga“ iz 1938. godine; Švabe: Vortner, Branberger, Klejšpis, Gaus, Spilke; Srbi: Grujić, Radošević, Miškov–Dečko; Mađari: Smiha, Molnar i Jevrej, Spicer. Večiti sportski rival slavljeničkom klubu bio je Fudbalski klub „P.Š.K.“ (Palanački športski klub), čiji je član uprave bio naš slikar Peter Maurer.

Vlasnik hotela „Klejšpis“, (posle hotel „Beograd“) i predsednik F.K. „Sloge“, Franc Bost, naručili su dve zidne slike 17 x 4 metara, u balskoj dvorani hotela, gde će se održati svečanost povodom jubileja. Na bočnim zidovima dvorane, upravo slikar Peter Maurer je naslikao ta dva grandiozna murala – pejzaže sa egzotičnim motivima i figuracijom sportista u pokretu sa naglašenim bojama kluba slavljenika.

POSTAVI ODGOVOR

Please enter your comment!
Please enter your name here